Αγγλική δικαστική απόφαση φέρνει τα αρχεία πυρκαγιών φορτίου στο επίκεντρο της ασφάλισης ευθύνης ναυλωτή

Η απόφαση του αγγλικού Commercial Court της 21ης Ιουλίου 2026 στην υπόθεση Cometsambre SA v Lloyd’s Insurance Company SA HIG 5321 υπενθυμίζει ότι τα αρχεία πρόληψης ζημιών φορτίου μπορούν να αποτελέσουν αποδεικτικά στοιχεία κατά την τοποθέτηση ασφάλισης, ακόμη και όταν ένα προηγούμενο συμβάν δεν οδήγησε το ίδιο σε απαίτηση.

Επιβεβαιωμένα γεγονότα: η Cometsambre, έμπορος μεταλλικών απορριμμάτων, ζήτησε κάλυψη βάσει ασφάλισης ευθύνης ναυλωτή και FDD μετά από πυρκαγιά του 2022 που αφορούσε φορτίο σε ναυλωμένο πλοίο. Οι ασφαλιστές υποστήριξαν ότι ο ασφαλισμένος δεν είχε γνωστοποιήσει πέντε προηγούμενες πυρκαγιές συνδεδεμένες με φορτία σκραπ σε διάστημα περίπου 18 μηνών, συμπεριλαμβανομένων πυρκαγιών επί του πλοίου κατά τη φόρτωση και σε σωρούς στην προβλήτα. Το Δικαστήριο έκρινε ότι τα γεγονότα αυτά ήταν ουσιώδεις περιστάσεις για έναν συνετό ασφαλιστή που αξιολογούσε την ανανέωση του 2022. Έκρινε επίσης ότι, με δίκαιη παρουσίαση του κινδύνου, ο ασφαλιστής δεν θα ανανέωνε με κανέναν όρο. Συνεπώς, επικύρωσε την ακύρωση του ασφαλιστηρίου και απέρριψε την απαίτηση για αποζημίωση και έξοδα υπεράσπισης.

Η απόφαση είναι ιδιαίτερα σημαντική για συμφέροντα φορτίου και φορείς που χειρίζονται ετερογενή ανακυκλώσιμα υλικά. Το φορτίο είχε παρουσιαστεί ως μη επικίνδυνο σκραπ Ομάδας C, ενώ έγγραφα συμβάντων και επιθεωρήσεων ανέφεραν εύφλεκτες ή δυνητικά επικίνδυνες προσμίξεις, όπως πλαστικά, καουτσούκ, αφρό, ελαστικά, κλειστά βαρέλια και εκρηκτικά κατάλοιπα. Το Δικαστήριο δεν δέχθηκε ότι η γενική γνώση κάποιου κινδύνου πυρκαγιάς στα σκραπ εξάλειφε την υποχρέωση γνωστοποίησης του πρόσφατου ιστορικού πυρκαγιών του ίδιου του ασφαλισμένου. Ούτε η απουσία λεπτομερών ετήσιων ερωτηματολογίων σήμαινε παραίτηση των ασφαλιστών από τη γνωστοποίηση.

Ανάλυση: το επιχειρησιακό δίδαγμα υπερβαίνει τη γνωστοποίηση στην ασφάλιση. Πυρκαγιά, καπνός, θερμό σημείο, μόλυνση ή απόρριψη παρτίδας πρέπει να οδηγεί σε διατηρημένο και αναζητήσιμο φάκελο συμβάντος, όχι απλώς σε τοπικό κλείσιμο. Ο φάκελος πρέπει να προσδιορίζει παρτίδα, στάδιο, πλοίο και κύτος, ημερομηνία και τόπο· να διατηρεί σύγχρονες φωτογραφίες, δηλώσεις, επιθεωρήσεις φόρτωσης και εκφόρτωσης, δείγματα όπου ενδείκνυται, διαμαρτυρίες πλοιάρχου, αρχεία τερματικού και εκθέσεις πυροσβεστικής ή εργολάβων· και να τεκμηριώνει περιορισμό, απομάκρυνση, διαχωρισμό και διορθωτικές ενέργειες. Πρέπει επίσης να καταγράφεται αν προέκυψε απαίτηση: «χωρίς απαίτηση» δεν σημαίνει «χωρίς σημασία για την ανάληψη κινδύνου».

Για ναυλωτές, πλοιοκτήτες και συμφέροντα P&I, ο πρακτικός έλεγχος είναι μια διαδικασία κλιμάκωσης που συνδέει απαιτήσεις, εμπορικό τμήμα, λειτουργίες τερματικού και ασφαλιστές/μεσίτες πριν από ανανεώσεις και νέους πλόες.